W Polsce jest znany jako Jakub z Ulm, w Niemczech jako Jakub Griesinger, we Włoszech zaś jako Giacomo Alemanno lub Jacobus Teutonicus.
Ta cała gama nazwisk ukazuje drogę życiową i zakonną błogosławionego brata kooperatora naszego Zakonu.
Urodził się w Szwabii, w Ulm, około 1407 roku. Był drugim synem w zamożnej rodzinie Griesinger. Jego ojciec, Dietrich (Teodoryk), człowiek pobożny, zapewnił mu dobre wykształcenie: oprócz łaciny, jako młodzieniec nauczył się sztuki komponowania witraży, popularnej w XV-wiecznych Niemczech.
W wieku 25 lat Jakub udał się na pielgrzymkę do Rzymu, spędzając tam Wielki Post w 1432 roku. Nie mając funduszy na podróż powrotną do Niemiec, udał się do Neapolu i zaciągnął się jako najemnik do oddziałów Alfonsa, księcia Kalabrii. Po czterech latach porzucił armię i udał się do Kapui, aby służyć bogatemu panu, gdzie pozostał przez kolejne pięć lat. W końcu, w 1441 roku, wyruszył w drogę powrotną do domu. Po przybyciu do Bolonii ponownie znalazł się bez środków do życia i zaciągnął się do milicji księcia Mediolanu.
Jednak po wizycie u grobu świętego Dominika w bazylice bolońskiej, zafascynowany życiem i zapałem dominikanów, postanowił wstąpić do Zakonu Braci Kaznodziejów. Przyjął habit i jako brat zakonny i z pokorą i cierpliwością poświęcił się pracy fizycznej. W klasztorze San Domenico w Bolonii mieszkał do końca życia.
Będąc bratem, wykorzystał swoje umiejętności, nabyte jeszcze w Niemczech, w służbie wspólnocie, tworząc witraże do kościołów, które były wówczas odnawiane w Bolonii. Początkowo udekorował swój boloński klasztor i kościół, prawdopodobnie nie tylko witrażami, ale także malowidłami naściennymi. Jednak szczególną sławę zyskał dzięki pracom wykonanym w katedrze miejskiej pod wezwaniem św. Petroniusza (San Petronio) w Bolonii.
Mimo że zasięg jego działalności nie wykraczał poza Bolonię, Jakub zajmuje znaczące miejsce w historii witraży. We Włoszech sztuka malowania witraży była znana już wcześniej, głównie w klasztorach (Piza, Arezzo, Florencja, Perugia), ale Jakub miał styl łączący niemiecki i włoski realizm i z pewnością przeniósł niemieckie idee artystyczne przez Alpy. Niestety dzisiaj trudno znaleźć dzieła, które można by jednoznacznie przypisać temu mistrzowi. Jego obrazy w San Domenico uległy zniszczeniu (witraże w bibliotece – 1465-1472 i witraże w kościele – 1474-1476). Zachował się jedynie witraż, który stworzył w latach 1464/66 według projektu Michele di Matteo w Kaplicy Notariuszy (lub Świętego Krzyża) w bazylice San Petronio. Jego prace często przedstawiały kluczowe sceny biblijne i świętych, takie jak ukrzyżowanie, Najświętsza Maryja Panna i św. Dominik.
W swoich pracach Jakub kładł nacisk na tematy pokory, posłuszeństwa i kontemplacji, które odzwierciedlały jego własne życie duchowe. Miał licznych uczniów (Ippolito da Cremona, Ambrogino da Soncino, Giacomo Cabrini), którzy w XVI wieku upowszechnili sztukę witraży w kościołach Bolonii i północnych Włoch. Wśród nich wyróżniał się Ambrogino z Soncino, który wzniósł piękny pomnik swojemu nauczycielowi w biografii, która pierwotnie została napisana po włosku i wydrukowana oddzielnie (Bolonia 1510 i 1613), a później włączona do Acta Sanctorum.
Brat Jakub dożył 80 lat, po życiu pełnym uczciwości i surowości zmarł 11 października 1491 roku w klasztorze dominikanów w Bolonii, gdzie został pochowany wraz z innymi braćmi. Z powodu dużej liczby pielgrzymów odwiedzających jego grób, gdzie miały dziać się cuda, musiał zostać przeniesiony do kościoła. W 1825 roku papież Leon XII udzielił archidiecezji bolońskiej i Zakonowi Dominikanów pozwolenia na wspominanie go w oficjum i Mszy świętej w dniu 11 października. Jego relikwie znajdują się w kościele dominikanów w Bolonii, w urnie w lewym transepcie bazyliki San Domenico. Uważany jest za patrona witrażystów.








Comments - No Responses to “Bł. Jakub z Ulm († 1491)”
Sorry but comments are closed at this time.